Tham vấn dự thảo chiến lược sức khỏe đất
Ngày 19/5/2025 Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Cơ quan Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO- Việt Nam) tổ chức Buổi tham vấn Dự thảo chiến lược sức khỏe...
2026-09-05 08:50:21
Đại hội Một Sức khỏe Thế giới lần thứ 9 (9th World One Health Congress – WOHC9) chính thức khai mạc hôm nay tại Trung tâm Hội nghị Lisbon, Bồ Đào Nha, mở đầu chuỗi sự kiện diễn ra từ ngày 4–7/9/2026, quy tụ hơn 1.200 đại biểu, gần 600 báo cáo poster khoa học và hơn 80 phiên thảo luận, hội thảo, phiên toàn thể và sự kiện chuyên đề.
Được tổ chức bởi Global One Health Community (GOHC), WOHC9 là một trong những diễn đàn lớn nhất của cộng đồng One Health toàn cầu, quy tụ các nhà khoa học, nhà hoạch định chính sách, chuyên gia y tế, thú y, môi trường, nông nghiệp, đại diện các tổ chức quốc tế, khu vực tư nhân và xã hội dân sự nhằm chia sẻ bằng chứng khoa học, kinh nghiệm thực tiễn và thúc đẩy các giải pháp trước những thách thức sức khỏe ngày càng phức tạp.
Đây là lần đầu tiên kể từ Đại hội lần thứ 3 được tổ chức tại Amsterdam năm 2015, World One Health Congress trở lại châu Âu, tạo cơ hội tăng cường kết nối giữa cộng đồng One Health châu Âu với các đối tác và mạng lưới quốc tế.
Lễ khai mạc WOHC9 có sự tham gia và phát biểu của đại diện cấp cao từ UNESCO, Tổ chức Thú y Thế giới (WOAH), Ủy ban châu Âu, Cơ quan An toàn thực phẩm châu Âu (EFSA), Cơ quan An toàn thực phẩm, môi trường và sức khỏe nghề nghiệp Pháp (ANSES) và Ireland – quốc gia đang giữ vai trò Chủ tịch EU.
Các thông điệp tại phiên khai mạc cho thấy One Health đang ngày càng được nhìn nhận không chỉ là một phương thức hợp tác liên ngành mà còn là một cách tiếp cận quan trọng trong quản trị các nguy cơ sức khỏe ở cấp quốc gia, khu vực và toàn cầu.
Đại diện UNESCO nhấn mạnh vai trò của khoa học và công nghệ trong thúc đẩy One Health gắn với phát triển bền vững. Tổng Giám đốc WOAH tập trung vào yêu cầu vượt qua các ranh giới giữa các lĩnh vực sức khỏe để hiện thực hóa đầy đủ tiềm năng của One Health. Đại diện Ủy ban châu Âu nhấn mạnh cơ hội thúc đẩy European Health Union thông qua One Health. Đại diện EFSA đề cập đến vai trò và cơ hội của châu Âu trong giai đoạn hiện nay; ANSES chia sẻ những kết quả từ One Health Summit tại Lyon, trong khi Ireland giới thiệu định hướng One Health trong nhiệm kỳ Chủ tịch EU.
Chương trình WOHC9 tập trung vào nhiều vấn đề đang định hình chương trình nghị sự One Health toàn cầu, trong đó có phòng ngừa và chuẩn bị ứng phó đại dịch, kháng kháng sinh, an toàn sinh học, giáo dục và phát triển nguồn nhân lực, tài chính và triển khai One Health, đổi mới sáng tạo và trí tuệ nhân tạo trong phòng chống AMR, khả năng chống chịu của hệ thống thực phẩm, biến đổi khí hậu, hệ sinh thái và sức khỏe, đa dạng sinh học và các nhóm cộng đồng dễ bị tổn thương.
Đáng chú ý, Đại hội nhận được sự bảo trợ của UNESCO và được chính thức công nhận trong khuôn khổ Thập kỷ Quốc tế về Khoa học vì Phát triển Bền vững, khẳng định vai trò ngày càng quan trọng của One Health trong thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững.
Tham dự WOHC9, Mạng lưới Một Sức khỏe Việt Nam, với sự tham gia của Ban Thư ký Đối tác Một Sức khỏe phòng chống dịch bệnh từ động vật sang người (OHP) cùng nhiều cơ quan, viện nghiên cứu, trường đại học và các đối tác trong nước, quốc tế, tiếp tục kết nối và chia sẻ kinh nghiệm của Việt Nam với cộng đồng One Health toàn cầu.
Việt Nam đã có hơn 20 năm kinh nghiệm xây dựng và phát triển cách tiếp cận Một Sức khỏe, từ tiền thân là Đối tác phòng chống Cúm gia cầm và Cúm ở người (PAHI) đến Đối tác Một Sức khỏe phòng chống dịch bệnh từ động vật sang người (OHP). Trong giai đoạn 2021–2025, OHP tiếp tục được củng cố với cơ chế điều phối đa ngành, Diễn đàn Một Sức khỏe cấp cao thường niên, các nhóm công tác kỹ thuật và sự tham gia của các cơ quan Chính phủ, viện nghiên cứu, trường đại học, tổ chức quốc tế và các đối tác phát triển.
OHP đã trở thành một nền tảng quan trọng để kết nối các chương trình, sáng kiến, nghiên cứu và nguồn lực trong lĩnh vực One Health, hỗ trợ triển khai các ưu tiên quốc gia về phòng chống dịch bệnh, an toàn thực phẩm, kháng kháng sinh và các nguy cơ sức khỏe tại giao diện con người – động vật – môi trường.
Sự tham gia của Việt Nam tại WOHC9 vì vậy không chỉ nhằm cập nhật các tiến bộ khoa học quốc tế mà còn là dịp tăng cường đối thoại, chia sẻ kinh nghiệm và mở rộng hợp tác với cộng đồng One Health toàn cầu, trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn triển khai Khung Đối tác Một Sức khỏe giai đoạn 2026–2030.
Đáng chú ý, PREZODE – sáng kiến quốc tế do Pháp khởi xướng nhằm thúc đẩy phòng ngừa nguy cơ đại dịch từ sớm – là một đối tác quan trọng mà Việt Nam đang tích cực phối hợp và tham gia, đồng thời Việt Nam mong muốn tăng cường hợp tác và nhận được sự hỗ trợ của PREZODE trong củng cố và triển khai Đối tác Một Sức khỏe Việt Nam (OHP) trong giai đoạn mới.
Trong khuôn khổ WOHC9, Việt Nam sẽ tham gia chia sẻ kinh nghiệm tại phiên chuyên đề do PREZODE chủ trì ngày 6/9/2026 “Operationalizing One Health Prevention: Building Science–Society–Policy Interfaces from Local Action to Global Governance”, tập trung vào việc đưa phòng ngừa One Health vào thực tiễn thông qua kết nối khoa học – xã hội – chính sách, từ hành động ở cấp địa phương đến quản trị toàn cầu.
Sự tham gia của Việt Nam tại phiên ngày 6/9 là cơ hội quan trọng để tăng cường hợp tác Việt Nam – PREZODE, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn của Việt Nam và thúc đẩy sự hỗ trợ quốc tế đối với các ưu tiên của OHP trong giai đoạn 2026–2030.
Ngày 5/9, PREZODE phối hợp với Ngân hàng Thế giới (World Bank) tổ chức phiên “From Response to Prevention: Financing and Partnerships for Sustainable One Health Impact”, tập trung vào chuyển đổi từ ứng phó sang phòng ngừa, cũng như các cơ chế tài chính và quan hệ đối tác nhằm tạo ra tác động One Health bền vững.
Cùng với Ban Thư ký OHP, WOHC9 còn có sự tham gia của nhiều đối tác quốc tế đã và đang đồng hành với Việt Nam trong triển khai One Health.
Trong đó, Viện Nghiên cứu Chăn nuôi Quốc tế (ILRI) – cơ quan đồng chủ trì Nhóm công tác kỹ thuật về An toàn thực phẩm trong khuôn khổ OHP – tham gia Đại hội và chia sẻ các kết quả nghiên cứu, kinh nghiệm thực tiễn về One Health, đặc biệt tại giao diện giữa sức khỏe con người, sức khỏe động vật, hệ thống thực phẩm và môi trường.
Trung tâm Hợp tác Quốc tế về Nghiên cứu Nông nghiệp vì Phát triển (CIRAD) – cơ quan đồng chủ trì Nhóm công tác “Từ nghiên cứu tới chính sách” (Research-to-Policy – R2P) của OHP – cũng tham dự Đại hội, tiếp tục thúc đẩy kết nối giữa nghiên cứu khoa học và hoạch định chính sách.
Bên cạnh ILRI và CIRAD, nhiều tổ chức quốc tế và trong nước thuộc hệ sinh thái Đối tác Một Sức khỏe Việt Nam cũng tham dự WOHC9, trong đó có các cơ quan Liên hợp quốc, tổ chức nghiên cứu, trường đại học, tổ chức phát triển và các đối tác chuyên môn.
Sự hiện diện của các thành viên và đối tác của Mạng lưới Một Sức khỏe Việt Nam tại WOHC9 góp phần tăng cường kết nối quốc tế, chia sẻ thực hành và kinh nghiệm, thúc đẩy hợp tác khoa học – chính sách và huy động nguồn lực cho các ưu tiên One Health của Việt Nam trong giai đoạn mới.
WOHC9 tại Lisbon vì vậy không chỉ là một diễn đàn khoa học quốc tế, mà còn là cơ hội để Việt Nam tăng cường kết nối với cộng đồng One Health toàn cầu, khẳng định kinh nghiệm thực tiễn của mình và mở rộng các quan hệ đối tác phục vụ triển khai One Health trong giai đoạn 2026–2030.
VŨ THỊ PHƯỢNG, OHPS VIỆT NAM
